پوستر فیلم روزشمار کریسمس

بازی خطرناک

روزشمار کریسمس
The Advent Calendar
محصول ۲۰۲۱
امتیاز ۲
نویسنده مصطفی ملکی

«روزشمار کریسمس» مربوط به قرن نوزدهم در آلمان است که در روزهای منتهی به کریسمس پروتستان‌ها با گچ روی درب خانه‌ها علامت می‌گذاشتند تا همگان بدانند تاریخ کریسمس چه روزی است. حال «پاتریک ری‌درمون»، کمدین بلژیکی، در دومین اثر بلند داستانی خود با درون‌مایه قرار دادن این سوژه به‌سراغ روایتی رمزآلود و دلهره‌آور رفته است.
«اِوا» دختری معلول است که هیچ‌گاه ترحم دیگران را تحمل نمی‌کند. او پیش از این یک بالرین بوده که در اثر یک تصادف از کمر به پایین معلول شده است. فیلم در ۵ دقیقه‌ی ابتدایی زندگی روزمره‌ی اوا را مرور می‌کند و سعی دارد مخاطب را با زندگی روتین او آشنا کند. اما اولین نقطه‌عطف فیلم در جایی است که دوست اوا به‌مناسبت تولد او از آلمان برای‌اش هدیه‌ای می‌آورد. این هدیه یک «روزشمار کریسمس» است که در پشت آن چنین حکاکی شده: «اگه دور بندازیش، می‌کشمت.» کارگردان برعکس نمونه‌های هالیوودی از همان ابتدا کاراکتر مرکزی را درگیر این بازی رمزآلود می‌کند. اگر بخواهیم نمونه‌‌ای از سینمای مستقل را در این ژانر نام ببریم باید به فیلم «جن» اشاره کنیم که در آن فیلم نیز کاراکتر مرکزی قدرت تکلم ندارد. اوا نیز در این فیلم دچار نوعی معلولیت است و سعی دارد حتی به‌شوخی و در حد یک بازی هم که شده شانس خود را امتحان کند. باید گفت کارگردان به خوبی توانسته این ولع شخصیت اصلی فیلم خود را در مواجهه با این جعبه‌ی بازی به‌تصویر بکشد.
این فیلم در سینمای سرگرمی در آن دسته از آثاری قرار می‌گیرد که به مخاطب خود احترام می‌‌گذارد. کارگردان به‌هیچ عنوان سعی ندارد با پیچیده کردن داستان مخاطب را دچار تشویش ذهن کند. برعکس، فیلم یک خط سیر مشخص را طی می‌کند و مخاطب را نیز در فراز و فرودها و تعلیق‌های خود دچار هیجان می‌کند. به‌همین سبب است که مخاطب تا نیمه‌ی روایت باز هم نمی‌تواند قبول کند که اوا از همان ابتدا این بازی را جدی گرفته است. او به این فکر می‌کند که کارگردان بالاخره در جایی این جدی نگرفتن اوا را نشان می‌دهد و نیمه‌ی دوم به بازی دلهره‌آور اوا و آن کاراکتر شیطانی بازی، ایش (که در آلمانی همان من معنی می‌دهد)، روی بیاورد. اما چنین نمی‌شود و اوا در بطن این بازی قرار می‌گیرد.
این فیلم همان‌طور که در بالا اشاره کردم در چارچوب سینمای سرگرمی جای می‌گیرد و باید در همین قالب با آن رو‌به‌رو شویم؛ یک اثر بلند سینمایی در ژانر دلهره که تعلیق‌ها، جامپ‌اسکرها و میزانسن بر اساس قاعده‌های این ژانر است. کارگردان به‌خوبی توانسته با استفاده از همه‌ی این فاکتورهای در جای خود اثری قابل قبول و سرگرم‌کننده را برای مخاطب این ژانر روی پرده ببرد.