گمشده میان نسلها
در بخش سینمای کشورها به موج نوی چکسلواکی نیز پرداختیم. از «میلوش فورمن» تا دیگران طی این موج سعی داشتند با اقتباسها و درگیریهای زیستهاشان پشت دیوار آهنین دست به ساخت آثاری بزنند که هم مخاطب را وادار به درک سانسورهای اجتماعی و هنری در جامعه کنند و هم ذهن تازهخلاق جوانهای آن دوره را درگیر حرکتهای مدنی کنند. فیلم جدید آقای «آدام مارتینک» زمانی روی پرده رفته است که سالهاست دیگر چکسلواکیای باقی نمانده و مردمان این کشور در ساختار اتحادیهی اروپا درگیر قوانین جدید و جنبشهای نو شدهاند.
فیلم همانند بسیاری از کمدی-ابزوردها با درگیری اعضای یک خانواده حول موضوعی خاص آغاز میشود. کارگردان در ابتدا تمام تلاش خود را میکند تا با استفاده از دوربین روی دست و سر زدن به اینسو و آنسو در کلبهای روستایی و گلآلود مخاطب را درگیر آشفتگی مردان و زنان کند. او ابتدا سعی دارد روابط بین این افراد را تبدیل به تعلیق کمدی در ذهن مخاطب کند، اما این تلاش بیثمر است و نه تعلیق موجود در روابط به کار میآید و نه حتی کمدی موقعیتی شکل میگیرد.
اما داستان فیلم؛ با خانوادهای طرف هستیم که طبق سنتی قدیمی گرد هم جمع شدهاند تا یک خوک را قصابی کنند، از خونش سوسیس و سوپ و از قطعات گوشتش خوراک بپزند. این رسم بهنوعی مخاطب را بهیاد مراسمهایی چون شب چله در برخی شهرهای ایران میاندازد که یک خانواده از تابستان گوسفندی را پروار میکنند تا در شب چله از گوشتش در یک دورهمی شبانه و بلند بهره ببرند. حفرهی روایت کارگردان در قانون اتحادیهی اروپا برای قصابی خانگی ایجاد میشود؛ هیچ فردی در ملک شخصی خود اجازهی قصابی کردن حیوانات را ندارد و این کار جرم محسوب میشود. حال کارگردان قصهی ما تبدیل به یک فعال مدافع حقوق حیوانات میشود و خانوادهی کارل را تبدیل به دو گروه میکند؛ پدر و مادر کارل دیگر از این رسم خسته شدهاند، کارل طرفدار سرسخت این رسم و تکتک بخشهای آن است، دختر بزرگ کارل دوست ندارد فرزندش شاهد این قصابی باشد، دامادهای کارل نیز در طی مشکلات امروز عملاً وارد روابط شخصی خود میشوند. کارگردان سعی دارد از طریق تصویر سرگردانی میان کاراکترهای خود مخاطب را درگیر آنسوی زندگی شخصی هر کدام کند. اما این اتفاق نمیافتد و فیلم در برزخ بین کمدی-ابزوردهای اروپایی و شعاری علیه رسوم بهقول کارگردان غلط معلق میشود.
آنچه فیلم آقای ماتینک را سرپا نگاه میدارد دوربین فیلمبردار و انتخاب لوکیشن و در نهایت میزانسن است. او اگر فیلم خود را به اتاق تدوین نمیبرد شاید بهتر میتوانست مخاطب را درگیر روایت کند، اما برشهای روی فیلم خام کارگردان جان روایت را گرفته است. فیلم اول آقای ماتینک تحت تأثیر موج نوی چکسلواکی است و سعی دارد تقابل بین اروپای جدید با قوانین نو را با نگاه قدمایی برخی ساکنان کشور چک ارائه دهد. بهنوعی نوهی کارل در این فیلم نمایندهی نسل نویی است که میان این تضادها سردرگم است و در نهایت مسیر خود را پیش میگیرد.
نظرت دربارهی این فیلم چیست؟
برای پیوستن به گفتوگو وارد شو
نظرها با هویت سینمایی حساب تو منتشر میشوند.