در پس آن دیوار چه می‌گذرد؟

دیوار حائلی که اسرائیل در کرانه‌ی باختری ایجاد کرده است هنوز هم محل مناقشه‌ی دیوان‌های بین‌المللی است. اگر کمی با دقت به نحوه‌ی توزیع جمعیت و اجتماعات عرب‌زبان پشت این دیوارها بنگریم متوجه می‌شویم که چه فاجعه‌ی انسانی‌ای در حال وقوع است. کارگردان فلسطینی، «هانی ابو اسد»، که حال نماینده‌ی سینمای بین‌الملل فلسطین محسوب می‌شود، در جدیدترین اثر خود به آن‌سوی فلسطینی‌نشین این دیوار سر زده است.
«ریم» زنی جوان و صاحب یک فرزند است. همسرش دائم دچار پارانویا است که او با مرد دیگری در ارتباط است. ریم این‌ها را در سالن آرایش زنی با نام «هدی» درد‌ و دل می‌کند. هدی او را دعوت به نوشیدن قهوه می‌کند تا حین آرایش کمی آرام شود. اما ریم پس از نوشیدن قهوه دچار سرگیجه می‌شود. هدی پرده‌ی مغازه را می‌کشد و ریم را به اتاق پشتی می‌برد.
آقای ابو اسد در فیلم خود سعی دارد کاملاً بی‌طرفانه روایتی را از اضطراب حاکم بر یک زن کاملاً معمولی تصویر کند. ریم یک زن خانه‌دار و با تمام دغدغه‌های یک انسان معمولی است. او تا قبل از این اتفاق شاید حتی یک ثانیه هم به جنگ بین نیروی مقاومت و اسرائیل فکر نمی‌کرد. اما ناخواسته وارد کارزاری می‌شود که از یک سو آبروی او به‌عنوان یک زن در جامعه‌ی عرب‌زبان در خطر است و از سویی دیگر یک خیانتکار به مقاومت فلسطین محسوب می‌شود. کارگردان سعی دارد این برزخ را به‌تصویر بکشد. شاید مشکل من با این فیلم مشخص نبودن تکلیف کارگردان به زاویه‌دید روایت است. او به‌صورت موازی هم بازجویی اعضای مقاومت از هدی را نشان می‌دهد و هم اضطراب ریم و تلاش او برای خلاصی از این شرایط برای‌اش مهم است. شاید اگر فیلم کمتر به دیالوگ‌های شعاری بین هدی و حسن می‌پرداخت اکنون با اثری مواجه بودیم که از تفسیر کاراکتر اول آن لذت می‌بردیم. اما چنین اتفاقی رخ نمی‌دهد. ریم بخش کوچکی از این رخداد است و کارگردان دوست دارد هدی و حسن را در روایت خود پررنگ نشان دهد. در پاسخ به اینکه دیالوگ‌های رد و بدل شده بین این دو کاراکتر به کدام سو می‌رود و هدف از این کار چیست باید گفت که کارگردان از این حربه برای بی‌طرف نشان دادن خود در این مناقشه استفاده کرده است. این تقابل که بیشتر زمان فیلم را می‌گیرد به‌نوعی عجز کارگردان از ورود به آن اضطراب آوار شده بر سر ریم است. بی‌شک این فیلم با ریم می‌توانست صعود کند. در هر حال تشخیص کارگردان این است که همه‌چیز را در آن سرداب خلاصه کند.
آقای ابو اسد پس از اینکه فرصت پیدا کرد فیلم «کوهستان میان ما» را در هالیوود بسازد، از آن فیلمسازی که آثاری چون «عمر» و «اکنون بهشت» را خلق کرده بود فاصله گرفت. فیلم جدید او بیشتر یک گزارش ناقص در قابی ناقص است. دوربین او در این اثر آن‌قدر بی‌جسارت است که حتی جرأت لانگ‌شات گرفتن را هم ندارد. در نتیجه فیلم، با وجود اینکه درون‌مایه‌ای قابل تأمل دارد، در عمل یک اثر دم‌بریده و ناقص است.