رودی جولیانی هم در برابر بورات کم آورد
«ساشا بارون کوهن»، زمانی که فیلم اول بورات را ساخت – سال ۲۰۰۶ – بهسبب همهگیر نشدن شبکههای اجتماعی و انبوه سایتهای دانلود در ایران، چندان میان ما ایرانیان شناخته شده نبود. یادم میآید که فیلم را بهصورت دیویدی از طریق یکی از دوستان بهدست آوردم و تماشا کردم. «مستندنما»ی کوهن چنان تأثیرگذار بود که باعث شد بعد از آن پیگیر آثار او شوم. بورات یک خبرنگار در کشور قزاقستان بود که از طرف دولت به آمریکا سفر میکند تا یک مستند تهیه کند. کوهن در این فیلم با یک پیرنگ اصلی و بازیگران ثابت، موقعیتهای واقعی را در دل آن جا میداد و در جایجای این مستندنما و با هدف قرار دادن بخشهای مختلف اجتماعی، سعی داشت تا آنها را به واکنش وا دارد. او با دست گذاشتن روی مسائلی همچون فمینیسم افراطی، نژادپرستان و مذهبیون افراطی سعی داشت تا به آنها گوشزد کند که مشکل اساسی در نگاه ابزاری به مقولهي زن، یا نژادپرستیای که در قرن بیستویک هم ادامه دارد، در جای دیگریست و باید این تفکرات را نه در سطح الیت جامعه و کتاب نوشتن برای آنها، بلکه در میان اقشار مختلف جامعه نشر داد تا بتوان به مبارزهی جدی دست زد.
او بعد از بورات، شخصیت دیگری با نام «برونو» را خلق کرد. برونو یک دگرباش اتریشیست که در صنعت مد فعالیت دارد و بهسبب مشکلاتی مجبور به سفر به آمریکا میشود. او در برونو «مستندنما»ی خود را ارتقا داده و حتی تا حضور در بین رهبران سرزمینهای اشغالی هم پیش میرود که بهتر است خودتان در برونو این سکانسهای بهیادماندنی را تماشا کنید. اما آنچه که باعث شد تا ساشا بارون کوهن بهیکباره در میان ایرانیان شناخته شود و بهنوعی مجلات سینمایی و منتقدین و مردم عادی از حضور او در سینما باخبر شوند، فیلم «دیکتاتور» در سال ۲۰۱۲ بود. اینکه جامعهی سینمایی ما چقدر از سینمای دنیا عقب است را باید در یک پروندهی مفصل بررسی کرد. اما همین دیکتاتور باعث شد تا همه بهسراغ بورات و برونو و مابقی آثار او بروند. او در دیکتاتور و با وام گرفتن از اتفاقات بهار عربی، شخصیتی خیالی را خلق کرد. دیکتاتور واقعاً یک فیلم داستانی بود و با استقبال فراوان مواجه شد.
ساشا بارون کوهن بعد از حضورهای فرعی در برخی آثار سینمایی مختلف و ایفای نقش اصلی در فیلم «برادران گریمزبی»، به سراغ هجونامهی تلویزیونی «آمریکا کیست؟» رفت و تا کنون یک فصل از آن را ساخته است. حال در بازگشت، بورات که بهسبب تحقیر کردن مردم قزاقستان در چشم جهانیان به اردوگاه کار اجباری فرستاده شده است، بار دیگر فرصت پیدا میکند تا به آمریکا سفر کند. او باید به مایک پنس که بسیار زندوست است، میمون محبوب قزاقها که نماد سکسی آنهاست را هدیه دهد. بورات جدید اینبار با محوریت قرار دادن ماجرای «کووید-۱۹» کمی پا را فراتر گذاشته است و سعی دارد در نزدیکی انتخابات ریاست جمهوری آمریکا به هر دو جناح رقیب حمله کند. او با همکاری «ماریا باکالووا» در نقش دخترش، حتی تا درون مجمع جمهوریخواهان آمریکا پیش میرود و مایک پنس را خطاب قرار میدهد. اما جنجالیترین بخش فیلم مصاحبهایست که «باکالووا» قرار است با «رودی جولیانی»، شهردار سابق نیویورک و وکیل دونالد ترامپ، انجام دهد. آنقدر طی این یک هفته در باب این اتفاق مصاحبههای زیادی صورت گرفته که میتوان با اطمینان از مستند و واقعی بودن آن دفاع کرد. بهتر است خودتان آنچه اتفاق میافتد را مشاهده کنید.
ساشا بارون کوهن، کمدینیست که شبیه هیچکدام از کمدینها نیست و همین منحصربهفرد بودن کاراکترسازیاش باعث میشود تا مخاطب و منتقد آثارش را دنبال کنند. او در آثارش مقولهی احترام به «زن» را بهعنوان یک انسان، بیش از فعالیتهای دو دههی اخیر فمینسیتهای جهان مورد پرسش قرار داده است. او در آثارش فقط به پرسش میپردازد و افراد را با آنچه که بدیهی است و اکنون بهسبب تبلیغات پنهان شده مواجه میکند. او وقتی دخترش را روی دوش میگیرد و در یک مجمع سیاسی او را هدیه به یکی از مقامات خطاب میکند، جامعه را با این پرسش مواجه میکند که نگاه واقعی هر کدام از ما به زنهای اطرافمان چگونه است؟
فیلم بورات با شکستن برخی ملاحظات سینمایی، بیپرده به درون مسائلی رفته است که اکنون هر کدام تبدیل به مشکلی بزرگ برای جامعهی انسانی شدهاند. قاب لرزان او که با برشهایی بهناگاه تبدیل به قاب یک دوربین مداربسته میشود و دوباره به درون لنز دوربین تلویزیونی بازمیگردد، همهجا حضور دارد و انسان را در برابر پرسشی اساسی قرار میدهد؛ «انسان کیست؟»