کارگردان ولخرج اما متوسط

«اولا» دختربچه‌ای سه ساله است که با مادرش زندگی می‌کند. او که همیشه با مادر به کلیسا می‌رود می‌خواهد خیلی زود غسل تعمید شود. او از لباس‌های دخترانی که غسل تعمید می‌شوند خوشش می‌آید. اولا و مادر با ناپدری بداخلاقی زندگی می‌کنند. یک روز که مادر از سرکار به خانه می‌آید اولا را در خانه نمی‌یابد. مادر به دنبال دختر می‌گردد و خیلی زود متوجه می‌شود که او دزدیده شده است. مادر در راه مرز روسیه برای یافتن دختر است که با پلیسی با نام «روبرت» آشنا می‌شود. آنها اولا را نمی‌یابند، اما روبرت قسم می‌خورد که این دختر کوچک را هر طور شده بیابد.

نام «پاتریک وگا»، این فیلمساز لهستانی، دو بار در مرورهای کانال آمده است. ما او را با فیلم‌های «پسر بد» و «آخر خط»، محصول ۲۰۲۰، می‌شناسیم. او سال ۲۰۲۱ را با فیلم «جهان کوچک» آغاز می‌کند و در ادامه فیلمی دیگر را که آن را هم به زودی مرور می‌کنیم، می‌سازد. وگا تمام کارهای خود را با کمک یک نویسنده ساخته و قطعاً یکی از دلایلی که هیچ یک از این فیلم‌ها از حد متوسط هم بالاتر نرفته دیدگاه همین نویسنده، «اولاف اولسوواسکی»، است. ایده‌های اولاف خلاقانه و مملو از اتفاقات هیجان‌انگیز است. او به‌خوبی می‌داند مخاطب سینمای اکشن و هیجان‌انگیز به دنبال چه چیزهایی می‌گردد. ما در هر سه فیلم او با مافیاهایی متفاوت در بسترهایی مختلف روبه‌رو بودیم که برای بقای خود تلاش می‌کردند و در مقابل آنها هم شخصیت‌هایی وجود داشت که قرار بود با ایستادن در برابرشان قهرمان اصلی داستان شوند. مشکل داستان‌هایی که اولاف می‌نویسد در آن است که او بدون توجه به کاراکترهای خود تنها قصد دارد آن اتفاق هیجان‌انگیز را نشان دهد. او در پرداخت شخصیت‌های خود با‌لاخص شخصیت‌های اصلی ناتوان است. ما در فیلم «جهان کوچک» هیچ چیز درباره‌ی روبرت نمی‌دانیم. او تنها در چند سکانس و با دیالوگی که میان او و روان‌شناس‌اش رخ می‌دهد از احساسات‌اش نسبت به کودکان زیر سن قانونی می‌گوید. فقط همین. ما نه می‌دانیم او دقیقاً کارش چیست و نه اینکه اصلاً خانواده‌ای دارد یا نه؟ دوربین تا پرده‌ی آخر هرگز زمانی خاص را در اختیار روبرت قرار نمی‌دهد تا او خودش را به مخاطب بشناساند. فیلم مدام با برش‌هایی از این سال و کشور به سال و کشوری دیگر می‌رود و می‌خواهد مخاطب دنبال‌اش کند. البته که مخاطب هم او را دنبال می‌کند. زیرا وگا می‌داند مخاطب عام را چگونه دنباله‌روی خود کند. او اکشن را وارد مسیر داستان می‌کند و مدام با ایجاد رازهای پی‌درپی به آنچه می‌خواهد می‌رسد.

وگا در فیلم جدیدش درست به مانند دو فیلم قبلی تا توانسته خرج کرده است. او هیچ ترسی از خرج کردن ندارد و بودجه‌های فیلم‌های‌اش به طرز عجیبی بالا هستند. او بیشتر در خانه‌ها و ساختمان‌هایی بزرگ و مجلل داستان‌های خود را روایت می‌کند. در فیلم‌های وگا خشونت و سکس کاملاً عریان قابل مشاهده هستند، اما او در این فیلم خود تصویری از روابط جنسی را نشان نمی‌دهد، زیرا شخصیت اصلی داستان او کودک است. با این حال خشونت همچنان در آن دیده می‌شود. وگا برای بهتر شدن فیلم‌های‌اش نباید تنها به پیرنگ داستان توجه کند. او باید جزئیات را هم مدنظر قرار دهد و به شخصیت‌های داستان‌های‌اش بیشتر بپردازد. شاید حتی نباید دیگر با این نویسنده کار کند و شاید اگر نویسنده‌ای دیگر را برای ساخت فیلم برگزیند ما شاهد فیلم‌هایی بهتر از او باشیم.