توان کارگردان بیش از این نبود

تولد یکی از لذت‌بخش‌ترین اسرار هستی‌ست و هر کدام از ما انسان‌ها توسط همین شگفتی از نیستی به هستی گام نهاده‌ایم. هنر نیز از بدو وجود خود و در هر کدام از حوزه‌های‌اش به این مقوله پرداخته است. سینما نیز به‌عنوان هنر هفتم در تاریخ صد و چند ساله‌ی خود دائم در حال روایت از مادران و فرزندان است. فیلم «مثبت کاذب» یکی دیگر از آثاری به‌حساب می‌آید که قرار است مادر، تولد و فرزند درون‌مایه‌ی اصلی آن باشند.
لوچیا و آدرین پس از دو سال تلاش برای بارداری به آخرین گزینه‌ای که آدرین در ذهن دارد مراجعه می‌کنند: دکتر هیندل. فیلم از همان بدو ورود این دو به کلینیک دکتر هیندل با عجله دست خود را رو می‌کند و با نگاه‌های عجیب‌و‌غریب پرستاران و خنده‌های مرموز دکتر هیندل راه را برای قضاوت مخاطب باز می‌کند. اما بحث جای دیگری است و آن سردرگمی کارگردان در پیشبرد روایت خویش است. جان لی در اولین اثری که خودش کارگردانی آن را برعهده دارد نمی‌داند چه دنیایی را قرار است برای مخاطب خلق کند؛ آیا صرفاً به‌ مقوله‌ی دلهره و دکوپاژی دهشتناک فکر کرده؟ آیا قرار بوده رازآلودگی درون‌مایه‌ی کار او شود؟‌یا او می‌خواسته دنیایی سوررئال و روانکاوانه را برای اثر خود خلق کند؟ نه‌تنها فیلم در هیچ‌کدام از این مسیرهای یاد شده قرار نمی‌گیرد، بلکه کارگردان گویا در هر سکانس سعی کرده یکی از این فاکتورها را در نظر بگیرد و در سکانس بعدی پشیمان از تصمیم خود به‌سوی مسیر و المان دیگری رفته است.
در چنین روایت سردرگمی نباید انتظار داشت که کاراکتری بخواهد شکل بگیرد. بارور شدن کاراکترها درست مانند همان جنین سقط‌شده‌ای است که فیلم حول‌و‌حوش آن می‌چرخد. این روایت اگر می‌توانست به مرحله‌ی زایش برسد مطمئناً یکی از آثار بسیار خوب امسال لقب می‌گرفت اما جان لی نشان داد که کارگردانی در این سطح نیست. این اثر نه هیجان‌انگیز است و نه دلهره‌آور. بیشتر به درامی ناقص می‌ماند که هیچ‌گاه در رحم ذهن کارگردان‌اش شکل نمی‌گیرد. به «بچه‌ی رزماری» فکر کنید؛ رومن پولانسکی از همان افتتاحیه می‌داند که قرار است روایت را کجا ختم کند. کار سختی نیست و هر فیلم‌سازی باید بداند که روایت‌اش از کدام نقطه از زندگی کاراکتر اصلی شروع و در کدام نقطه به‌پایان خواهد رسید.
بازیگران نقش‌های مختلف این اثر همگی از بازیگرانی هستند که در نقش‌های قبلی خود نشان داده‌اند که می‌توانند چنین کاراکترهایی را دربیاورند. اما نقص روایت و فرم ناقص فیلم چنین خلاقیتی را از آنها گرفته است. لوکیشن‌های محدود و بسته بودن فضای فیلم کمیت لنگ دیگری برای فیلم محسوب می‌شوند. باید گفت که توان جان لی برای چنین فیلمی بیش از این نبوده است و ایده‌ی اثر بزرگ‌تر از کارگردان به‌نظر می‌رسد. در نهایت اینکه با نگاهی به تیتر فیلم باید گفت «مثبت کاذب» آنچه که نشان می‌دهد نیست.